Bariatrik cerrahi (sleeve gastrektomi, Roux-en-Y gastrik bypass) sonrası hızlı kilo kaybı döneminde yağsız vücut kütlesi kaybı %20-30'a ulaşabilir. ERAS (Enhanced Recovery After Surgery) protokolü erken mobilizasyon, protein desteği ve egzersizi önerir. PROT-AGE önerisi yaşlı olmayan bariatrik hasta için 1.2-1.5 g/kg/gün (ideal kilo üzerinden) protein alımını destekler. Pilates bazlı kontrollü hareket; post-operatif dönemde kas kütlesi korumaya, postur değişimine uyum sağlamaya yardımcıdır.
Post-Op 0-4 Hafta
Yürüyüş ve diyafragmatik nefes öncelikli. Karın basıncı yükseltmeyen hareketler: supin toe taps, heel slides, marches, ayak bileği pompalama. Karın içi basınç artıran Valsalva ve crunch yasak.
4-12 Hafta
Reformer footwork yeşil yay, bridge, side-lying hip series. Laparoskopik portlarda bile 6. haftaya kadar plank kaçınılır. Kilogram başı 1.2 g/kg protein çok önemlidir.
3+ Ay
Progresif resistif pilates, mat serisi, deniz denge egzersizleri. Sarcopenic obesity izleme (DXA, BIA), el kavrama kuvveti dinamometre.
Beslenme-Egzersiz Entegrasyonu
Whey + leucine öğün sonrası, multivitamin (özellikle B12, demir, kalsiyum, D vit). Egzersiz sonrası 20-30 g protein önerilir (ISSN 2017).
Sık Sorulan Sorular
Gevşek deri azalır mı? Kas kütlesi koruma ile görüntü iyileşir; aşırı sarkma dermatolojik cerrahi gerektirebilir.
Ne zaman plank yapabilirim? 8-12. haftadan sonra ağrısız progresyon ile.
Kilo kaybı durursa ne yapmalıyım? Diyet-egzersiz-davranış üçgeni yeniden değerlendirilir, endokrinoloğa başvurun.