Juvenil idiopatik artrit (JİA) 16 yaş altında başlayan, 6 haftadan uzun süren idiopatik artrit grubudur; oligoartiküler, poliartiküler (RF+/-) , sistemik, entezit ilişkili ve psoriatik alt tipleri vardır. EULAR-PReS 2021 önerileri düzenli düşük-orta şiddette fiziksel aktiviteyi önerir. Pilates bazlı kontrollü hareket; eklem koruma ilkeleri, kas kütlesi koruma ve fonksiyonel kapasite gelişimi için uyarlanabilir.
Aktif Alevlenme
Akut inflamatuar dönemde high-impact yok; pasif ROM, izometrik, hidroterapi öncelikli. Pilates Cadillac supin hafif arm/leg springs, reformer footwork sarı yay.
Remisyon Dönemi
Reformer footwork, bridge, side-lying, short box preparation. Yüksek impact (zıplama) dikkatle; eklem tutulumu olan bölgede eksantrik düşük.
Uveit Riski
ANA+ oligoartikülerde üvea riski yüksek; ani pozisyon değişimi-başı aşağı çevirme (roll-over) kısıtlanır. Görüntüleme değişikliklerinde göz muayenesi önceliklidir.
Ölçüm
JADAS (Juvenile Arthritis Disease Activity Score), CHAQ yaşam kalitesi. 6-12 aylık izleme ile program revize edilir.
Sık Sorulan Sorular
Pilates eklem zararı verir mi? Doğru yükte koruyucudur; eklem korumasız ağır yüklenme zararlı olabilir.
Biyolojik tedavi ile birlikte mi? Evet, aktif olmayan dönemde egzersiz önerilir; enfeksiyon işaretlerinde ertelenir.
Okul beden dersi yapmalı mı? Hekim ve fizyoterapist önerisiyle uyarlanabilir; tümüyle muaf çoğu zaman gerekli değildir.