Jinekolojik kanserler (serviks, endometrium, over, vulva, vajina), kadınlarda sık görülür. Radikal histerektomi, pelvik lenf nodu diseksiyonu, radyoterapi, kemoterapi sonrası pelvik taban disfonksiyonu, lenfödem (alt ekstremite), vajinal stenoz, seksüel disfonksiyon gelişebilir. Brennen ve ark. (Support Care Cancer, 2020) Pilatesin jinekolojik kanserde yaşam kalitesini iyileştirdiğini raporlar.
Pelvik Taban Disfonksiyonu
Radikal cerrahi ve RT pelvik taban kas zayıflığı, inkontinans, prolapsusa yol açar. Yang ve ark. (BMC Cancer, 2012) pelvik taban egzersizinin tedavi sonrası inkontinansı azalttığını gösterir. Pilates'te kor+pelvik taban entegrasyonu önceliklendirilir.
Alt Ekstremite Lenfödemi
Pelvik lenf nodu diseksiyonu sonrası bacakta lenfödem %20-40 vakada. ISL Consensus kılavuzu uyarınca kompresyon giysisi + egzersiz kombinasyonu önerilir.
Vajinal Stenoz
Pelvik RT sonrası vajinal stenoz seksüel yaşam kalitesini etkiler. Vajinal dilatör + pelvik taban gevşetme egzersizleri destekleyicidir. Pilates'te hip abduksiyon, pelvis çekirdek rotasyon hareketleri tamamlayıcı olur.
Karın Duvarı Rehabilitasyonu
Midline insizyon sonrası TrA zayıflığı ve diastasis recti riski vardır. Kademeli progresyon (bkz kolorektal rehberi) uygulanır.
Menopoz ve Kemik
Erken menopoz (over cerrahisi sonrası) osteoporoz riskini artırır. Aksiyel yük + direnç bileşenleri Pilates'te entegre edilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Cerrahi sonrası ne zaman Pilates?
Jinekolog onayı ile 6-8 haftada düşük şiddet, 12 haftada tam program.
Pelvik taban ağrısı varsa?
Önce gevşeme/serbest bırakma (down-training), sonra kuvvetlendirme.
Kompresyon çorabı gerekli mi?
Pelvik lenf diseksiyonu sonrası risk varsa tedavi/egzersiz sırasında önerilir.