Travma sonrası stres bozukluğu (PTSD), travmatik olay sonrası tekrar yaşantılama, kaçınma, hiperuyarılma ile tanımlanır (DSM-5). van der Kolk (Viking, 2014) travmanın bedende depolandığını ve somatik yaklaşımların iyileşmede değerli olduğunu öne sürer.
PCL-5 ile Değerlendirme
PTSD Checklist for DSM-5 (Weathers ve ark. 2013) 20 maddelik öz-bildirimdir. 33+ klinik eşik. Pilates müdahalesinin başlangıç-ara-son değerlendirmesinde kullanılır.
Trauma-Informed Movement
Emerson ve Hopper (North Atlantic Books, 2011) trauma-informed yoga prensiplerini tanımlar: seçim, tahmin edilebilirlik, davetkar dil, tetikleyiciye saygı. Pilates'e birebir uyarlanabilir: "İstersen...", "Hazır hissedersen..."
Güvenlik ve Hiperuyarılma
Ani ses, beklenmeyen dokunuş, sınırlı ortam tetikleyici olabilir. Aydınlık, çıkışa açık alan, mat yönünün seçimi hastaya bırakılır. Hands-on cueing onay ile uygulanır.
Nefes ve Parasempatik Aktivasyon
Brown ve Gerbarg (Shambhala, 2012) yavaş nefesin PTSD'de hiperuyarılmayı azalttığını raporlar. 4-6-8 nefes (in-hold-out) Pilates başında 2-3 dk uygulanır.
Disosiasyon ve Topraklama
5-4-3-2-1 duyusal topraklama (5 şey gör, 4 dokun, 3 duy, 2 kokla, 1 tadı al) disosiyatif anlarda etkilidir. Pilates'in beden farkındalığı toprak olmayı destekler.
Sıkça Sorulan Sorular
Flashback olursa ne yapılır?
Sakin ses, topraklama, göz açık bırakma, anda kalmaya davet.
Grup mu bireysel seans mı?
Başlangıçta bireysel, güven geliştikçe küçük grup (3-6 kişi) uygundur.
Travma terapisi ile birlikte mi?
Evet; EMDR, CPT, PE gibi terapilerle Pilates tamamlayıcı bir müdahale olur.